ه‍.ش. ۱۳۹۲ مهر ۸, دوشنبه

مهلت تا نوروز 93: چرا روحانی حق غنی سازی را هویت ملی نامید!


1- می دانید که من هم آدم ساده ای هستم و هم اندیشۀ ساده ای دارم. لذا همواره سعی می کنم مسائل پیچیده را ساده بنویسم و خوشبینی ذاتی ام به دنیای مدرن هم این روند را کمک می کند. و چون جمهوری اسلامی و عناصر متشکلۀ اصلی قدرت در آن را مثل سپاه و روحانیان و ... را در قالب حکومت های کلاسیک نمی دانم. لذا بشدت از اینهمانی دیدن تحلیلی مسائل مربوط به ایران با همین دست مسایل در سایر حکومت ها را خطا و اشتباه می دانم. بعنوان مثال اینکه فلان طبقه بدلیل منافع مادی و دزدی های خود در مقابل سیاست های اعمالی مقاومت کرده و سنگ اندازی می کنند را قبول ندارم. نه اینکه چنین مواردی اصلاً نباشد منظورم از تأثیر تعیین کننده است و نه صرف چهارتا آدم در گوشه و کنار برای فکر کردن بمنافع مادی خود و همپالکی ها و طبقه اش.

2- مسئله از نظر من بسادگی این است که:

الف- باور و تجربه دارم که در ایران هیچگاه تفکر غالب و ملی در مخالفت با امریکا نبوده و شکل نگرفته است. گذشته از اوج قدرت روشنفکری حزب توده در سال های دهۀ 20 مردم ایران امریکا را دشمن خود نمی دانسته اند. بویژه بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی دیگر زمینه ای هم برای مخالفت با امریکا نبود و شکل نگرفت. مخالفان امریکا در ایران مقلدان و پیروان و مریدان آیت الله خمینی بودند در سال های دهۀ 60 که فقط بدلیل مخالفت سیاسی آیت الله با امریکا از مرجع و رهبر خود تقلید می کردند. و مخالفان امریکا بعد از رحلت آیت الله خمینی هم مریدان و مزدوران و پیروان آیت الله خامنه ای بوده اند و آن ها نیز فقط بدلیل مخالفت خامنه ای با امریکا از او تقلید می کردند. و الا در هیچ برهه ای شما نمی توانستید مردم کوچه و بازاری را پیدا کنید که اولاً از امریکا نفرت داشته باشند و ثانیاً بتوانند چند دلیل غیر دم دستی مثل کودتای 28 مرداد و حمایت از صدام و ... از این قبیل ارائه کنند. که خود این دلایل هم مشخصاً انعکاس صدای رهبر و مرجع تقلیدشان بود و بس. تا جائیکه در همان حالی که از خیانت امریکا در سرنگونی مصدق شاکی بودند خود مصدق را کافر حربی می دانستند و سزاوار به دم خر بسته شدن. پس مخالفت ایرانیان با امریکا در مخالفت دو رهبر خلاصه بوده است و کمترین عقبۀ استدلالی و منفعت محور و از این قبیل نداشته است و هنوز هم ندارد.

ب- اگر آیت الله خمینی زنده مانده بود ما در همان پایان جنگ و ریاست جمهوری رفسنجانی با امریکا آشتی می کردیم و قضیه تمام می شد زیرا همانطور که گفتم مخالفت خمینی با امریکا بیشتر صبغۀ سیاسی داشت تا علت ایدئولوژیک. اما وقتی کار به رهبری آیت الله خامنه ای رسید کار بسیار مشکل تر شد هم بدلیل عدم کاریزمای کافی خامنه ای در بین بلوک های تشکیل دهندۀ قدرت در ایران و هم به این علت اصلی که خامنه ای مخالفت ایدئولوژیکش با امریکا خیلی پر رنگ تر از وجه مخالفت سیاسی او بود و است. بعبارت دیگر خمینی تصور نمی کرد که صرف رابطۀ سیاسی با امریکا باعث فروپاشی رژیم می شود. در حالیکه آیت الله خامنه ای بجد - و تا اندازه ای درست هم - معتقد بود - هنوز هم تا اندازه ای است - که ورود امریکا بمرزهای ایران مساوی خواهد بود با پایان حکومت بر مبنای شریعت و اتوریتۀ روحانیان.

پ- اولین مفر در این مورد با انتخاب خاتمی در ایران شروع شد. اما خاتمی بدلیل تزلزل تصمیم گیری و رعایت حرمت آیت الله خامنه ای و بی تجربگی و ... نتوانست در زمان کلینتون در امریکا و دو سال اول حکومت خودش در ایران - خامنه ای و جناح راست منفعل و گیج بودند - قدم تعیین کننده ای بردارد و کار کشید به ضعف خودش و تندروی دوستانش در ایران و روی کار آمدن بوش نئوکان در امریکا که دیگر اگر هم ایران می خواست امریکا جز به نابودی جمهوری اسلامی رضایت و کوتاهی از مواضعش نداشت. بعد از آن هم که با روی کار آمدن احمدی نژاد (نزدیک ترین تفکر به آرمان خامنه ای) بازی کلاً به یک مضحکه تبدیل شد و فرصت های اوباما هم از دست رفت.

3- اینک اما دنیا صورتی کاملاً متفاوت برای خودش دارد:

الف- در امریکا اوبامایی سر کار است که علاوه بر دموکرات بودن تفاوت و تمایلی متفاوت از جنبۀ ژنیتیکی هم دارد با امریکایی معروف به یانکی!

ب- جنگ های ناموفق افغانستان و عراق و تکانه های بسیار شدید اقتصادی در جهان که منجر به شورش های زیادی در کشورهای مسلمان شده و غرب را هم در بزرگترین محاق اقتصادی خود در سی سال گذشته فروبرده است؛ به اساس نقشۀ استراتژیک خاورمیانه ای اوایل قرن 21 میلادی امریکا - زمان کلینتون و بوش - لطمات جدی تا حد ناممکن بودن زده است. و افکار عمومی بشر بماهو بشر خسته و کلافه است از تنش و خشونت.

پ- آیت الله خامنه ای از نظر توان آتش افروزی در منطقه تقویت شده در حالیکه از جنبۀ همراهی و حمایت داخلی بشدت تضعیف شده است. و بویژه تحریم های غرب احتمال فروپاشی حکومت روحانیان را تهدید کرده است.

4- در چنین فضایی است که همۀ بازیگران ناگزیر یا عقلانی بنوعی مصالحه در علت العلل اصلی این وضعیت (تنش بین امریکا و ایران) رسیده اند و می خواهند دنیا را از این گردنۀ خطرناک عبور دهند. طبیعی است که ناراضی ترین طرف وضعیت فعلی آیت الله خامنه ایست که باید به ضدیت بنیادی و ایدئولوژیکش با امریکا مهار بزند. اما او هم ناچار شده صدای ملت در خسته شدن از عقب ماندگی و تحقیر را بشنود و به حسن روحانی این شانس را بدهد که تلاشی اولاً سریع و ثانیاً فیصله بخش به تحریم ها را به محک مذاکره و سازش قهرمانانه! بگذارد اگر توانایی اش را دارد. البته که خامنه ای این تصمیم را بسادگی نگرفته و علاوه بر رایزنی های بسیار در سطوح بالای قدرت فشارهای همه جانبۀ بسیاری از دوستان شریک در قدرتش در حوزه ها و مجلس خبرگان و از این قبیل را هم تحمل و تجربه کرده است. او با تمام این عقب نشینی مصلحتی یک قول محکم را از حسن روحانی گرفته است. و آن شرط این بوده است که روحانی باید طوری عمل کند که او در افکار عمومی و بین هوادارنش ضایع نشود. یا بعبارت دیگر از روحانی قول گرفته است که بازی برد - برد بین المللی خودش را باید در داخل هم به بازی برد - برد بین همۀ بازیگران قدرت تبدیل کند و عملاً طوری پیش برود که هر کسی با هر عقیده ای در داخل قدرت بتواند نتیجۀ حاصل از مذاکرات موفق را پیروزی خودش معرفی کرده و احساس سرشکستگی نکند.

5- و حسن روحانی در حال حاضر مشغول چنین کاری است و از نقطۀ بسیار خوبی هم شروع کرده است. روحانی تصمیم گرفته است شاه کلید رضایت همگانی "حق غنی سازی اورانیوم برای ایران" را با صدای بلند و در همان ابتدای ادبیات جذاب برای غربش اعلان کند و کرده است. او می داند که اگر صرف حق غنی سازی از سوی ایران توسط غرب پذیرفته شود هم خامنه ای می تواند از زیر بار مسئولیت خسارت های تحمیل کرده اش به ایران رها باشد و بگوید که "ما از ابتدا همین را می خواستیم و غرب مخالفت می کرد" و هم تندرو ترین حامیانش را سرشکسته نبیند که می توانند بگویند: "امریکا بزانو درآمد و نهایتاً این ما بودیم که در اثر مقاومت حقانیت خودمان را ثابت کردیم". بخاطر همین هم است که روحانی بدرستی و تا آنجا پیش می رود که "حق غنی سازی برای ایران" را بهویت ملی گره می زند و آن را غیرقابل چانه زنی می داند.

6- بدیهی است که اگر زمان بوش بود و یا وضعیت منطقه و جهان اینقدر پرتنش و سردرگم نبود چنین شرطی از سوی روحانی یا اصلاً پاسخ نمی گرفت و یا در مذاکرات بعدی به چالشی منتزع کننده منجر می شد و مذاکرات راه بجایی نمی برد. اما اینک که با تأکید همیشگی روحانی بر این موضع خودش غرب و امریکا مخالفت رادیکالی که نکرده اند حتی موافقت ضمنی هم کرده اند؛ می توان امید وار شد که یخ ها زودتر از پیش بینی ها هم آب شود و موضوع پروندۀ هسته ای در شش ماه آینده به سرانجام برسد. البته موافقت غرب با غنی سازی توسط ایران هم خیلی غیر منتظره نیست چون هم اوضاع جهانی و هم شرایط خود غرب در وضعی نیست که بهانه های غیرقابل توجیه بگیرند. از نظر فنی نیز موافقت با رقیقترین غنی سازی توسط ایران خیلی نگران کننده نیست. زیرا:

الف- امریکا و غرب در ازاء دادن این امتیاز به ایران حتماً تضمین های راستی آزمای مضاعفی را بدست خواهد آورد.

ب- از آن مهمتر این است که ایران از این امتیاز بدست آورده اش عملاً استفاده نخواهد کرد. زیرا در عدم تصمیم به تسلیحات هسته ای؛ غنی سازی برای سوخت در ایران و توسط ایران صرفۀ اقتصادی ندارد و خود دولت ایران چنین تمایلی را نخواهد داشت. چون تولید سوخت هسته ای و تجاری فقط برای کشورهایی که یا منابع اورانیوم خام زیاد دارند و یا نیروگاه های متعدد برق هسته ای دارند صرفه دارد و هیچ کشوری نمی آید برای یک نیروگاه هزار مگاواتی و با اورانیوم وارداتی سوخت هسته ای تولید کند. در نتیجه نهایت این توافق در سال های آینده منحصر به حفظ دانش هسته ای بومی ایران خواهد شد. هر چند که محافظه کاران امریکایی اعتقاد دارند که اگر کل این دانش در ایران نابود نشود غرب باید همیشه در حالت صلح مسلح با ایران بماند.

6- و نهایت اینکه اعتقاد دارم که این آشتی باغرب - در پروندۀ هسته ای - اگر سریع - تا عید نوروز - اتفاق نیفتد هیچگاه اتفاق نخواهد افتاد و فضا بسمت جنگ و دشمنی بیشتر خواهد رفت. زیرا همانطور که گفتم آیت الله خامنه ای ناگزیر این مذاکرات را پذیرفته و اگر هر چه زودتر به رفع تحریم ها منجر نشود حمایت بی تفاوت فعلی اش را پس خواهد گرفت. اما از نظر من و آن حس عقلانی ام توافق با امریکا قطعی است و الا این همه خوشبینی و لاس زدن های دوستانۀ اخیر بین امریکا و ایران در این حد رسانه ای نمی شد. یا...هو

۱۳ نظر:

ناشناس گفت...

ببینم هویت چکار به سوخت اتمی دارد؟! ما 2500 سال سانتریفوژ نداشتیم, هویت هم نداشتیم؟ حافظ و سعدی و مولوی و ناصر خسرو هم هویت نداشتند؟اصلا این چند روزه خیلی یک جوری هستی دلقک ! خوبه بر خلاف تمام پیشگویی هایت آب پاکی را روی دست روحانی ریختند! بدبخت آنکه دلارهاشوفروخت.بنظرم این کلکی بود تا دلار ها را از دست مردم در آورند!

دیمیتری گفت...

آقای دلقک زیاد جوگیر نشو اوباما بعد از دیدار با نتانیاهو با گفتن اینکه گزینه نظامی همچنان روی میز است بازی رو به هم زد فردا هم نتانیاهو بقیه رو تکمیل میکنه و خامنه ای هم در سخنرانی که تا یکی دو روز دیگر خواهد داشت خواهد گفت: دید من گفنم امریکایی ها قابل اطمینان نیستند پس بازی تمومه به همین راحتی...یاهو

حسین گفت...

تیمسار عزیز
راستش ما (عوام و مردم عادی ) ایرانی یک دلبستگی بی دلیل به یانکی جماعت داریم.چیزی شبیه علاقه قدیمی ترهامون به آلمان!!(البته معنایش این نباشد که من دارم ذوق زدگی می کنم از رابطه با شیطان بزرگ )یاد یه خاطره ای افتادم:دوستی تعریف می کرد زمانی چند سال قبل کارخانه ایران خودرو تصمیم می گیرد خط تولیدی جدید بسازد به همین دلیل متخصصان فرانسوی (پژو)می آیند آنجا.دوستم می گفت بعد از اینکه آنها دیدند اکثر نرم افزارها و تجهیزات ما آمریکایی ست از ما پرسیدند شما قبلا خودرو آمریکایی می ساختید؟ما هم گفتیم خیر قدیم ها یه خودروی انگلیسی مونتاژ می کردیم و بعدش هم فرانسوی.آنها متعجب پرسیدند پس چرا تمام سیستم های اینجا آمریکایی ست؟
این حکایت همه سازمانهای دولتی و غیر دولتی ماست بويژه در های تکنولوژی که تقریبا همه چیزمان از نرم افزار ها گرفته تا روبات ها آمریکایی ست....این همان علاقه پنهانی است که در ناخودآگاه قومی ما وجود دارد ....

شهروند گفت...

سلام دلقك عزيز
مطلب بالا كه در شش بند نوشته ايد دلقك نازنين ، جامع و كامل است و خيلي ممنون از شما ، ولي جناب دلقك چطور مي شود كه حكومتي در طول عمر خود دو رهبر داشته باشد و هر دو به جام زهر خوردن افتادند ؟
ايراد از رهبران است به نظر شما يا ايراد از ما ايرانيان كه بر اثر فشار جنگ و تحريم ، ترسو تر و بزدل تر مي شويم و صدا از سنگ در آمد ولي صدا از ما مردم در نيامد و ظاهرا در نخواهد آمد ! واقعا چرا ؟
خداي نكرده قصد مخالف خواني با راي دهندگان و اميدواران و شادان اين روزها را ندارم ، ولي براي شادي چه بهاي گزافي پرداختيم ! سري به آمار اقتصادي ، فضاي كسب و كار ، وضعيت حقوق بگيران ، رشد وحشتناك آمار بزه كاريهاي اجتماعي مخصوصا در پنج ساله اخير ،
زندگيهاي از هم پاشيده در اين چند سال اخير كه اكثر اختلافات زوج ها ريشه در مشكلات اقتصادي دارد
جواب اينهمه بدبختي كه كشيديم رو كي ميده ؟ يا بهتره بپرسم چطوري ميشه مقصرين رو وادار به پاسخگويي كرد ؟
خيلي منتظر موندم تا همانطور كه آقاي ظريف و روحاني ابراز علاقه و تشكر كرديد ، ( چون خوانده مي شويد ) يه توصيه هم كنيد كه خداوكيلي اينبار با دنيا صادق باشيد و سير تا پياز داستان هسته اي را اگر لازم بود و خواستند ، بيان كنيد ، زيرا همانطور كه مي دانيد شروع پرونده به خاطر پنهانكاريه حكومت بود
پاينده باشيد

میرزا گفت...

خطاب به

" ناشناس ناشناس گفت...

ببینم هویت چکار به سوخت اتمی دارد؟!"

الله وکیلی الان شما تحلیل کردی ؟ یعنی این ها نمیتوسنتن 4 روز الکی قیمت رو بیارن پایین ؟ مجبور بودن حتما با آمریکا صحبت کنن واسه دو روز پایین اومدن دلار ؟ اونم مگه چقدر دلار فروخته شد ؟ رئیس بانک مرکزی هم فوری گفت بسه.
خوب نیست این مدلی حرف زدن داداش من.آدم ا رو باد هوا که نباس حرف بزنه.

Dalghak.Irani گفت...

برداشتم این است که روحانی در یک پروپاگاندای عمدی و برای نشان دادن حساسیت حق غنی سازی از سوی خامنه ای هم است که بجای کلمۀ "غرور ملی" - حداکثر - از واژۀ "هویت ملی" استفاده کرده است تا ضمن بیان اعتقاد خودش مخاطب غربی اش را هم مجاب کند که دست و بالش بیشتر از این باز نیست. گیر الکی ندهند و به پذیرش آن فکر کنند. یا...هو

غریب اشنا گفت...

به نظر می‌رسد که عوامل اسرائیل بیکار ننشسته اند چه در داخل و چه در خارج.رهانی باید در همین مقطع مواظب باشد که سالتو نشود چون مرحله خطیریست این یکی‌ دو هفته، ملت اگر میخواهند کاری بکنند در حمایت از ایشان بایستی دست به کار شوند هآعر چه زودتر . شما ببینید در جناح مقابل اسم چند تا تشکل ( حتی ممکن است وجود خارجی‌ نداشته باشد یا فقط روی کاغذ باشد و عضوی نداشته باشند این تشکل ها) ردیف کرده و برای رئیس جمهور خط و نشان میکشند. همه باید توجه کنیم که روحانی آخرین شانس رهایی از جنگ و در به دریست.

ناشناس گفت...

به میرزا

داداش نمیدونی چقدر دوستت دارم ولی گیر نده!از باب شوخی گفتم ولی از این دیوونه بازیها از این نوابغ هیچ بعید نیست!

ناشناس گفت...

به غریب اشنا
اینقدر فکر نکن که شرایط اضطراری است. اصن هم نیست.هیچ اتفاق خاصی برای روحانی نمی افتد. فقط یک کم زمان میخواد تا اش شورتر بشه و دلار کمتر تا دوباره روحانی را با امتیازدهی بیشتر راهی فرنگستون کنند. فعلا او برای بدست آوردن مضنه بازار به نیویورک رفت.

ناشناس گفت...

دلقک گند زدی با این تحلیلهات
واقعا گند
تا دیروز چپ و راست قالی باف قالی باف
حالا چپ و راست روحانی روحانی
بابا قضیه اونقدر هم پیچیده نیست
روحانی هم اونقدر حساب شده کار نمیکنه که شما فکر میکنی
ای بابا
دلار بشه 1 ریال هم به درد نمیخوره عزیزم
آزادی عقیده و افکار باید باشه

دوره گرد گفت...

واقعا این تیم جدید حرفه ای هستند و هرچقدر بیشتر در اعمالشان دقت می کنی بیشتر ظرافت هایی را که در نظر می گیرند متوجه می شوی... البته اینکه سیاستمدارانی در این سطح برای هر حرکت برنامه و دلیل داشته باشند امری بدیهی است و این محمود عزیز - که جایش خالی است تا یک آتشی به پا کند!!! - ما را به خرتوخریسم عادت داده...
در مورد توافق هم درست می گویی و اگر طول بکشد یقینا کار پیچیده می شود ولی به نظرم جای نگرانی نیست... اگر توافق نشود اقتصاد ایران زیاد نمی تواند دوام بیاورد... بنابراین توافق اتمی حتمی و کارتمام شده است و همانطور که خودت نوشتی، مابقی کار بیشتر شکل اجرای آن است..

سه چرخه گفت...

دلقك جان پس چه زماني اين نقدي بركنار ميشود؟ خاتمي هم كه هشدار ترور را داد حتما بوي حضور نقدي در فرودگاه به مشام او هم رسيده بود. فرمانده سپاه هم كه فكر ميكردم تنها موجود با شعور در اون مجمعه هست شروع به زدن ساز مخالف - حتي رهبر- كرد( در گزارش سياوش اردلان يك تيكه ازش اومده). بروجردي نون به نرخ روز خور هم شرو به او او كرده باز.
فقط خوشحالم كه حضور نتانياهو هم زمان با تعطيلي دولت امريكا شد و اينبار مرگ مايكل جكسون بر ضد منافع دشمنان ايران اتفاق افتاد.فقط خوشحالم كه ظريف هم چنان آنجاست و فعال، و گويا هيچي نشده طرف اروپايي رو قانع كرده كه اشتون اون حرف ها رو زد. و خلاصه دلقك عزيز دلايل براي نگراني زياد است، و اي كاش:

جمعيت خيلي خيلي بيشتري به فرودگاه ميرفتند.

ناشناس گفت...

نقدی و بروجردی و جعفری ... اینها همه از رهبر خط می گیرند احتمالا تلفنی حرف زدن روحانی با اوباما با آغا هماهنگ نشده بود دارند جلز و پلز می کنند